Cùng một đường kính trục, khách vẫn có thể lấy nhầm phốt vì trên thị trường có nhiều kiểu ký hiệu. Ba kiểu gặp nhiều nhất ở cửa hàng vật tư là TC, TB và TA. Chúng khác nhau ở số môi làm kín và cách bọc thân, kéo theo vị trí lắp cũng khác.
Ba kiểu phốt khác nhau ở đâu?
Ký hiệu quốc tế đọc theo cấu tạo: chữ T là thân bọc cao su, chữ C là hai môi (có môi chặn bụi), chữ B là thân kim loại và chữ A là thân cao su một môi. Hiểu vậy là suy ra được công dụng.
Phốt TC – hai môi, bọc cao su toàn phần
- Một môi chính giữ dầu, một môi phụ hướng ra ngoài để gạt bụi và nước.
- Thân bọc cao su nên bám chắc vào lỗ gang, nhôm hay thép mà không cần keo.
- Dùng cho môi trường bẩn: máy xây dựng, máy nông nghiệp, cụm bánh xe tải.
Phốt TB – một môi, có khung kim loại lộ ra ngoài
- Vành ngoài bằng thép nên cứng, giữ tròn tốt khi lỗ lắp rộng hoặc mòn nhẹ.
- Không có môi chặn bụi, hợp với vị trí kín, sạch như bên trong hộp số.
- Ép vào lỗ phải đều tay, tránh móp vành thép làm nghiêng môi.
Phốt TA – một môi, thân cao su
- Kết cấu đơn giản, giá dễ chịu, thay nhanh.
- Chỉ giữ dầu, không chống bụi, nên đặt ở nơi ít bụi bẩn.
- Thường gặp ở mô tơ điện, hộp giảm tốc kín, bơm nước sạch.
Chọn theo vị trí lắp
Nguyên tắc dễ nhớ: nơi nào có bụi, cát, nước bắn thì ưu tiên hai môi (TC). Nơi kín trong máy thì một môi là đủ (TA, TB). Lỗ lắp bằng nhôm hoặc đã rơ thì chọn thân cao su (TC, TA) để bám tốt hơn; lỗ còn chuẩn và cần độ cứng thì lấy thân thép (TB).
Vài lỗi hay gặp khi thay
- Lắp ngược chiều môi: môi chính phải quay về phía có dầu, quay sai là rò ngay.
- Đóng bằng búa trực tiếp lên mặt phốt làm cong khung, nên dùng ống lót ép đều.
- Bỏ qua lò xo bung: thiếu lò xo hoặc lò xo tuột thì môi không ép đủ lực lên trục.
- Trục bị xước hoặc mòn thành rãnh mà vẫn lắp phốt mới, chỉ vài ngày là chảy lại.
Không còn mã cũ thì làm sao?
Đo ba số: đường kính trong (bám trục), đường kính ngoài (bám lỗ) và bề dày. Ba số này cộng với kiểu môi là đủ tra ra hàng thay thế. Nếu phốt cũ đã rách nát, có thể đo trục và lỗ trên máy rồi trừ hao.
Vật Tư Miền Nam có sẵn đủ kiểu TA, TB, TC, TG, DC hai lò xo và bản Viton chịu nhiệt, bán lẻ từng cái lẫn bán sỉ cho xưởng. Gửi mã cũ hoặc ảnh phốt hỏng qua Zalo, kỹ thuật viên tra ra mã thay thế và báo giá trong ngày.

